Jar-û Diyar

Koo Sur/Aleviler Kendi Kendini Asimile Ediyor,

Bir kac örnek: 

Aleviler Türkiye´de yüzyillarca horlandigindan, red edildiginden dolayi kabul görmek icin kendi kendini asimile ediyor. Kendi dini, kutsal kavramlarini ve önderlerini korkudan

Türkcelestiriyorlar ve islami-sunnilestiriyor.

1. "Haci"
Aleviler Haca gitmez, mekkeýe ve Medine´ye gitmez. Aleviler´de "haci" yoktur.

Aleviler´de "haci" olmadigi halde, niye son 5o yilda "Hunkar Bektasi Veliye", "Haci Bektasi Veli" diyorlar.
Bundan sonra Aleviler ya asil ismi: "Hünkar Bektasi Veli" adini kullansin, yada "Hazreti Bektasi Veli" desinler.

Siiler (Iranlilar) bunlar da Mekke´ye gitmez. Bunlar Kerbela´ya giderler, Irak´a giderler, Meset´e (Horasan´a) giderler.

Ibadet yolculugu her dinde vardir, Hristiyanlikta, Buddizimde, Müsevilikte ve Alevilik te de cok önemlidir.

Biz Dersimde ibedet yolculugumuzu Koyê Duzgin Bavay (Duzgin Bava Dagi), Chimê Muzir Bavay (Munzur Bava Gözeleri), Erzincanda Hiniyo /Heniyo Pil (Büyük Cesme) ve diger kutsal yerler. Bizim ibadetahlarimiz (hac yolculugumuz) buralardir.

Son yillarda Dersimliler Türkce konustuklarinda Kureys´e "Haci Kureys Bava" da demeye basladilar. Bu büyük bir hattadir. Türkce konusurken bir sifata / bir adlandirmaya cok ihtiyac duyursan bari söyle de: "Hazreti Kureys".

"Hazreti" Arabca´da "sayin, saygili, kutsal" anlamina geliyor.
 

 2. "Cemevi"
Alevilerde bunun orijinal adi (Farsca´dan gelme)
"Dergah"tir, Zazacasi Dergeh´dir. Dergehê Kureys. Atatürk bütün Dergahlari kapattirdi ve yasakladi. Bu yasagi acmak icin yeni kavram
olarak "Cemevi" tercih edildi, secildi.

 3. "Bome Sur"
Bome Sur´a Türkce konusunca "Baba Mansur" diyorlar.
Baba Mansur´la ne alakasi var? Buna "Kizil Deli" de demek yanlis. Kizil Deli" dememiz icin Zazaca´da adi "Bomo SUR" olmaliydi. Ama "Bomê Sur" derler.

4. "Allah, Muhammed, Ali"
Zazaca´da Hak/Haq, Pir, Rayver derler, bu üclüyü yogun kullanirlar.
Zazaca konustugumuz da "Haq" diyoruz, eskiden Zazaca´da Haq "HOMA" dir. Homa, Homete. Bingöl´de halen "Homa" derler.
Kürtce ve Farsca´da "Huda, Xoda," dir. Türkceye "Hüda", mesela "Hüdaverdi" vs. olarak gecmistir.

 

5.Türkce konusunca "Dede", "Alevi Dedesi" dememeliyiz. Hep "Pir" demeliyiz. Ben yillardir
hep "Pir" diyorum. Alevi Piri.

6. Bayan dini rehberimizin adi
da "ANA"´dir. "Ana" Türkce´deki "anne" degildir. "Ana" nerden geliyor, bilmiyoruz. Belki "Anahitê", bu hem eski Anadolu uygarligda, hemde Zerdüstlikte kutsal bir kadindir, TANRIDIR.

Pir ve Ana kavramlarini kullanmasak Türkce´de kargasaliktan cikamayiz. Bir "Dede" diyecegiz, sonra,"Ana", bu olacak sey mi?
Bunun karsiligi Zazca´da "Pir" /"Bava" ve "Ana"dir.


Zof selam,

 

Koo Sur (9.9.11)